☰ زندگی‌نامه

پیش از آنکه نویسنده باشد، سنت‌اگزوپری خلبان بود — یکی از خلبانان پیشگام شرکت هوایی فرانسوی آئروپستال که در دهه‌ی ۱۹۲۰ مسیرهای پستی خطرناک و ناشناخته را بر فراز صحرای صحرا و کوهستان‌های آند می‌پیمود. سال‌ها پیش از نوشتن «شازده کوچولو»، در ۱۹۳۵، هنگام تلاش برای شکستن رکورد سرعت پرواز پاریس به سایگون، هواپیمایش در دل صحرای لیبی سقوط کرد. او و مکانیک همراهش، آندره پرهوو، چهار روز بدون آب و غذای کافی در گرمای کشنده‌ی صحرا سرگردان ماندند، دچار توهمات ناشی از کم‌آبی شدند، و سرانجام کاروانی از بادیه‌نشینان نجاتشان داد — تجربه‌ای که سال‌ها بعد، صحنه‌ی آغازین «شازده کوچولو» را مستقیماً از دل همان صحرای واقعی بیرون کشید. با سقوط فرانسه به‌دست آلمان نازی در ۱۹۴۰، سنت‌اگزوپری به نیویورک تبعید شد. در همان تبعید بود که «شازده کوچولو» را نوشت و خودش تصویرگری کرد؛ کتاب نخست در ۱۹۴۳ در آمریکا، به هر دو زبان فرانسه و انگلیسی، منتشر شد — فرانسه‌ی اشغالی اجازه‌ی انتشارش را نمی‌داد. کمتر از یک سال و نیم بعد، سنت‌اگزوپری به نیروی هوایی فرانسه‌ی آزاد پیوست و به پرواز بازگشت. در ۳۱ ژوئیه‌ی ۱۹۴۴، پس از صرف شام با دوستانش و درحالی‌که — به‌گفته‌ی شاهدان — با خوش‌خیالی ترفندهای ورق‌بازی نشان می‌داد، برای یک مأموریت شناسایی بر فراز جنوب فرانسه پرواز کرد و دیگر هرگز بازنگشت. تا سال ۱۹۹۸ هیچ ردی از او یافت نشد؛ در آن سال ماهیگیری دستبندش را از دریا بیرون کشید، و در ۲۰۰۰، لاشه‌ی هواپیمایش در کف دریای مدیترانه، نزدیک مارسی، پیدا شد. علت دقیق سقوط هنوز به‌طور قطعی روشن نیست.

آدم فقط با دل خوب می‌بیند. آنچه اساسی است از چشم نامرئی است.

اهمیت پایدار سنت‌اگزوپری در این است که زندگی و مرگش، همچون خودِ داستانش، هرگز کاملاً قابل توضیح نماند: خلبانی که در صحرا نزدیک بود بمیرد، کتابی درباره‌ی همان صحرا نوشت، و سرانجام در آسمان، بدون هیچ توضیحی، ناپدید شد. همین پیوند میان زندگی واقعی نویسنده و افسانه‌ای که نوشت، «شازده کوچولو» را از یک قصه‌ی کودکانه‌ی ساده به یکی از عمیق‌ترین کتاب‌های قرن بیستم بدل کرده است.